Fundusz alimentacyjny: co się zmieni?
Uproszczenie procedur administracyjnych i efektywniejsze odzyskiwanie od dłużników alimentacyjnych należności budżetu państwa powstałych z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego – to główne zmiany, wprowadzane Ustawą z dnia 24 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. 2015 poz. 1302)
Jedna z najważniejszych zmian dotyczy sposobu odzyskiwania należności od dłużników alimentacyjnych należności budżetu państwa powstałych z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Obecnie są one odzyskiwane w praktyce dwutorowo: przede wszystkim przez naczelników urzędów skarbowych (w trybie egzekucji administracyjnej) i przez komorników sądowych (w ramach egzekucji sądowej alimentów). Z analiz wynika, że egzekucja administracyjna przynosi gorsze efekty zwłaszcza w porównaniu do kosztów jej prowadzenia, dlatego po wejściu w życie zmian należności budżetu państwa będą egzekwowane w drodze egzekucji sądowej. Zmieniono także sposób przekazywania gminom środków z odzyskanych od dłużników alimentacyjnych należności budżetu państwa. Należna samorządom część odzyskanych środków, tj. 40 proc., będzie trafiać tylko do tej gminy, która wypłacała osobom uprawnionym świadczenia z funduszu alimentacyjnego.
Ujednolicone zostaną przepisy dotyczące ustalania dochodu osób ubiegających się o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego w oparciu o dochód uzyskany i dochód utracony. Nowe regulacje dotyczyć będą rodzin, które w wyniku śmierci rodzica, który płacił alimenty, alimentów tych już nie otrzymują. Do dochodu takich osób ubiegających się o świadczenia rodzinne i świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie będą już wliczane kwoty alimentów otrzymanych od tego rodzica przed jego śmiercią.
Uregulowano również sytuację, gdy po śmierci osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych i świadczeń z funduszu alimentacyjnego, pieniądze nadal wpływały na jej rachunek, gdyż organ wypłacający nie wiedział o śmierci osoby uprawnionej. Dzięki nowym przepisom banki oraz kasy oszczędnościowo-kredytowe będą musiały zwrócić te świadczenia organowi który je wypłacał. Dzięki zmianom do dochodu osób ubiegających się o świadczenia rodzinne nie będą wliczane dochody pochodzące z umów o dzieło w sytuacji ich utraty.
Nowe regulacje mają obowiązywać po 14 dniach od daty ogłoszenia w Dzienniku Ustaw (tj. od 19-09-2015), z wyjątkiem przepisów dotyczących zmian w katalogu utraty/uzyskania dochodu, które będą obowiązywały przy ustalaniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na najbliższy, tj. rozpoczynający się od 1 października okres świadczeniowy, zaś w odniesieniu do świadczeń rodzinnych będą obowiązywały przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych na najbliższy, tj. rozpoczynający się od 1 listopada 2015 r. okres zasiłkowy. Część zaś przepisów zacznie obowiązywać po 6 miesiącach od daty ogłoszenia.